
Diabetes type 2
Omkeerbaar met leefstijlverandering
Bij diabetes type 2 reageren je cellen minder goed op insuline. Dit is een aandoening die sterk wordt beïnvloed door je leefstijl, en die je vaak kunt omkeren of flink kunt verbeteren.
Wat is diabetes type 2?
Diabetes type 2 is een langdurige aandoening met verhoogde bloedsuikerwaarden. Het lichaam reageert verminderd op insuline. Dat heet insulineresistentie. Insuline is een hormoon dat ervoor zorgt dat suiker uit je bloed in je cellen komt. Tegelijk kan de alvleesklier onvoldoende insuline produceren om dit te compenseren. De bloedsuiker blijft daardoor te hoog. Op den duur kan dat schade veroorzaken aan bloedvaten, nieren, zenuwen en ogen.
De gangbare behandeling begint met metformine, een medicijn dat de insulinegevoeligheid verbetert. Werkt dat onvoldoende, dan worden andere medicijnen toegevoegd, zoals sulfonylureumderivaten (stimuleren de alvleesklier), SGLT2-remmers (laten overtollige suiker via de urine afvoeren) of GLP-1-receptoragonisten (remmen de eetlust en verbeteren de insulineafgifte). Soms is insulinetherapie nodig. Deze behandelingen kunnen de bloedsuiker verbeteren, maar pakken de onderliggende insulineresistentie niet altijd aan. Sommige medicijnen kunnen zelfs bijdragen aan gewichtstoename.
Leefstijl bij diabetes type 2
Ontdek hoe de zes leefstijlpijlers je kunnen helpen bij het verbeteren van je bloedsuikerwaarden
Voeding
Kies voor volwaardige, onbewerkte voeding. Vermijd ultrabewerkte producten met veel toegevoegde suikers. Die veroorzaken hoge insulinepieken en verergeren insulineresistentie. Beperk koolhydraten en kies voor voeding met een lage glycemische lading, zoals groenten, noten, vis en eieren.
Meer over voedingIn één oogopslag
Onderstaande infographic vat de belangrijkste leefstijladviezen bij diabetes type 2 samen, per pijler. Handig om te bewaren of te delen.
Je Leefstijl als Medicijn · Diabetes type 2
Diabetes type 2 omkeren met leefstijl
Insulineresistentie ligt aan de basis van diabetes type 2 en speelt vaak al jaren voor de diagnose. Van de mensen die net de diagnose kregen keerde 67 procent de diabetes om door de suikerpieken aan te pakken.
Minder dan 50 gram koolhydraten
Deze sterke beperking pakt de oorzaken van insulineresistentie aan
Laat ultrabewerkt voedsel staan
Dat levert nu 61 procent van onze dagelijkse calorieën
Eet minder vaak op een dag
Minder maaltijden en tussendoortjes kan je insulinegevoeligheid verbeteren
150 minuten per week matig actief
Dat geeft een duidelijke daling van je bloedglucose
Zit niet hele dagen stil
Een week vooral zitten kan je 7 keer insulineresistenter maken
Blijf niet stilzitten voor het eten
Twee uur stilzitten verhoogt je glucosepiek met 45 procent
Slaap zeven tot negen uur
Een paar korte nachten maken ook gezonde mensen al insulineresistent
Bescherm je nachtrust
Vaste tijden, een donkere koele kamer en schermen weg voor het slapen
Stress voedt insulineresistentie
Cortisol en sluimerende ontsteking maken je cellen ongevoeliger voor insuline
Plan elke dag een rustmoment
Wandelen, ademhalingsoefeningen of meditatie: kies wat jij volhoudt
Stop met roken
Rokers krijgen na koolhydraten een hogere insulinepiek
Laat frisdrank en vruchtensap staan
Vloeibare suiker geeft de snelste piek in je bloedsuiker
Zelf meten
Draag twee weken een glucosemeter
Je ziet meteen welk eten bij jou een piek geeft
Doe iets met wat je ziet
Ruil die producten om en meet opnieuw; je ziet ook het effect van bewegen en slapen
Sterkste hefbomen
Minder koolhydraten is de sterkste hefboom: 57 procent van de deelnemers kwam in remissie.
Geen medisch advies. Diabetes type 2 vraagt medische controle van bloedwaarden, ogen, nieren en zenuwen. Gebruik je insuline, sulfonylureum-tabletten of bloeddrukmedicijnen, dan kan sterke koolhydraatbeperking je bloedsuiker of bloeddruk te laag maken. Stop nooit zelf met medicatie, maar bespreek elke verandering met je huisarts of internist.
Je Leefstijl als Medicijn
Poster als pdfOnderbouwing in het artikel Insulineresistentie en diabetes type 2 omkeren met leefstijl. Reviewers: dr. Yvo Sijpkens (Internist HMC & IHCH | Medisch Adviseur & Docent Stichting Je Leefstijl Als Medicijn) en dr. Adriaan Kooy (Associate Professor of Medicine (UMCG) | Internist of Vascular Medicine (Treant Care Group) | Director and PI (Bethesda DRC)).
Ervaringen met leefstijl bij diabetes type 2
Lees hoe anderen hun diabetes type 2 aanpakken met leefstijl
Een compleet nieuw mens dankzij leefstijl
Ik moest aan de medicatie voor diabetes type 2, maar wilde eerst zelf met leefstijl aan de slag. Ik viel 25 kilo af door te wandelen en gezonder te eten, en ben een nieuw mens geworden
Lizette Tabak
Doe-het-zelven op Haïti, het bijzondere leefstijlverhaal van Evelien de Gier
Met een plunjezak met pillen voor mijn hoge bloeddruk en diabetes type 2 ging ik door het leven. Maar stapsgewijs wist ik mijn leven te veranderen. Ik kwam echt in een positieve spiraal terecht.
Evelien de Gier
Van diabetes 2 naar gezondheid en geluk
Ik ben een stuk fitter geworden. Daardoor ben ik ook een stuk gelukkiger geworden.
Ien Janssen-Derks
Aan de slag met je gezondheid
Wij ondersteunen jou met informatie, supportgroepen, recepten, materialen en webinars
SupportgroepDiabetes 2 Doorbreken
Supportgroep voor mensen met diabetes type 2 die leefstijl als medicijn inzetten.

Kennis
Je leefstijl veranderen? Dit is bekend over leefstijl en aandoeningen.

Recepten
Tips en recepten voor natuurlijk voedsel, koolhydraatarm of ketogeen, veel groenten en eiwitrijk.

Webinars
Ervaringsdeskundigen en artsen geven gratis webinars. Kijk ze terug of schrijf je in.

Materialen
Aan de slag met een leefstijldagboek? Hier vind je trainingen en handige materialen.
Wat zegt de wetenschap?
Insulineresistentie ligt aan de basis van diabetes type 2. Meerdere meta-analyses en gerandomiseerde studies tonen aan dat koolhydraatbeperking de insulineresistentie effectief kan aanpakken. Het kan de bloedsuiker verlagen, de behoefte aan medicatie verminderen en in sommige gevallen diabetes type 2 omkeren. Ook beweging verbetert de insulinegevoeligheid aanzienlijk.
Slaaptekort en langdurige stress verergeren insulineresistentie. Goede slaaphygiëne en stressmanagement zijn daarom waardevolle aanvullingen. Een gecombineerde aanpak van voeding, beweging, slaap en stressmanagement biedt de beste resultaten. Leefstijlaanpassingen zijn een krachtige aanvulling op medische behandeling.
WetenschapInsulineresistentie en diabetes type 2 omkeren met leefstijl
Ontdek de rol van insulineresistentie bij diabetes type 2 en hoe leefstijlverandering kan helpen bij het beheersen van deze aandoening
Artikelen over Diabetes type 2
ArtikelPeer support helpt mensen om diabetes type 2 te verslaan, zegt BMJ
Peer support helpt mensen met diabetes type 2 hun gezondheid verbeteren via leefstijl, zonder extra zorg of medicatie, blijkt uit BMJ-onderzoek.
ColumnSmart Health City: hoe Helmond het voorbeeld wordt voor andere steden
Deloitte noemt de smart health community een wereldwijde trend richting 2030. Helmond brengt hem nu al in praktijk, als voorbeeld voor elke stad.
ColumnDe JLAM Blauwdruk: van burgerinitiatief naar bewezen zorgmodel
Diabetes type 2 is omkeerbaar en een leefstijlaanpak is 13 keer goedkoper. Zo bouwen 21.000 mensen samen een bewezen model voor gezondheidszorg.
ColumnWelke professor moet ik geloven?
Experts spreken elkaar tegen over gezonde voeding. Waarom er geen universeel antwoord is, en hoe je zelf de regie pakt over je gezondheid.
WetenschapOsteoporose aanpakken met leefstijl
Botontkalking aanpakken met leefstijl. Ontdek wat beweging, voeding en valpreventie doen voor je botten, en waar de grenzen van het bewijs liggen.
ArtikelGLP-1 medicatie én leefstijl: webinar met Dr Sijpkens
Internist dr. Yvo Sijpkens over metabole GLP-1 therapie: hoe GLP-1-medicatie en een koolhydraatarme leefstijl elkaar versterken. Kijk het webinar terug.
WetenschapInsulineresistentie en diabetes type 2 omkeren met leefstijl
Ontdek de rol van insulineresistentie bij diabetes type 2 en hoe leefstijlverandering kan helpen bij het beheersen van deze aandoening
ArtikelProfessor Hanno Pijl: ‘de in gang gezette leefstijlbeweging is onomkeerbaar’
Hoe leefstijlgeneeskunde chronische ziekten kan voorkomen en omkeren met voeding, beweging en minder stress. Interview met professor Hanno Pijl.
Artikel2diabeat: samen werken aan een gezondere wijk
2diabeat is een landelijk programma dat diabetes type 2 aanpakt in de wijk. Lees over de wijkaanpak, de mensen erachter en hoe jij kunt meedoen.
ArtikelHet idee dat obesitas je eigen schuld is houdt obesitas-epidemie in stand
Lees hoe obesitas niet je eigen schuld is
ArtikelDuurzaam gezond met de ZWEM: Zaterdag Wegen En Meten
De leefstijl meetbaar maken en verbeteren met sociale steun: in de ZWEM komt onze filosofie tot uiting.
WetenschapTherapeutische koolhydraatbeperking
Ontdek hoe therapeutische koolhydraatbeperking de metabole gezondheid verbetert en obesitas, diabetes type 2 en hart- en vaatziekten bestrijdt. Lees meer!

